-
Phân Ưu (Cụ Bà Lê Thị Bé)

PHÂN ƯU
Đươc tin buồn thân mẫu của anh Ngô Thiện Đức là:
Cụ Bà: LÊ THỊ BÉ
đã qui vị vào lúc 5:25 chiều ngày 12 tháng 6 năm 2020
(AL 21 tháng 04 nhuần Canh Tý) tại Tư gia, TP Garden Grove, CA
Hưởng Mạo 93 Tuổi.
Chúng tôi xin thành kính phân ưu cùng anh chị Ngô Thiện Đức và toàn thế tang quyến. Nguyện cầu Đức Chí Tôn, Đức Phật Mẫu và các Đấng Thiêng Liêng ban hồng ân cho anh linh Cụ Bà: LÊ THỊ BÉ sớm được siêu thăng tịnh độ.
Liên nhóm Nhân Văn Nghệ Thuật & Tiếng Thời Gian: Nguyễn Quang, Dương Hồng Anh, Dương Ngọc Sum, Trần Huy Bích, Đào Đức Nhuận, Quyên Di, Lê Văn Khoa, Ngọc Hà, Bùi Quỳnh Giao, Trần Mạnh Chi, Bùi Cửu Viên, Bùi Hồng Thuỷ, Lưu Nguyễn Đạt, Phùng Thị Hạnh, Chu Bá Yến, Hồng Nhật, Hà Nguyên Du, Nguyễn Hùng Tâm, Pham Hồng Thái, Nguyên Hồng, Lâm Dung, Quốc Sĩ, Duy Nhật, Vương Trang, Ngọc Quỳnh, Minh Châu, Paul Phú, Mai Hương, Thanh Thanh, John Tạ, Susan Tạ, Ngọc Cường, Ngọc Tú, Thanh Châu, Kim Nga, Tâm Bùi, ThụyVy, Minh Tâm, Mộng Thủy, Bích Trâm, Bích Ty, Mindy Lưu, Kim Lý, Lý Tòng Tôn, Tường Anh + BS. Vượng, Ánh Nhật, Tuyết Nga, Thanh Hương, Ái Liên, Phạm Tuấn, Lưu Anh Tuấn, Henry Lương, Minh Nguyễn, Yên Sơn, Thụy Lan, Michael Nguyễn, Tố Anh, Khánh Lan, Hồng Tước, Mạnh Bổng,Tha Nhân, Trọng Nghĩa, Phạm Đăng Khải, Thanh Mỹ, Hoàng Vinh, Vi Anh Alexander, Cao Thanh Ngọc, Nguyễn Đức CFGC, Dương Viết Điền, Đặng Quý Mão, Nhật Uyên, Gina Nga, Katherine Lê Minh Thư, Lệ Hoa, và Trần Việt Hải,
Thân hữu văn nghệ sĩ: Nguyễn Xuân Vinh, Phiến Đan, Nguyễn Văn Liêm, Du Miên, Trần Quốc Bảo, Tuấn Khanh, Lam Phương, Cung Trầm Tưởng, Nguyễn Văn Sâm, Ngọc Ánh, Hoài Thu Paris, Bích Xuân Paris, Tuý Vân MS, Trần Quang Hải, Bạch Yến, Thái Tú Hạp, Ái Cầm, Nguyễn Bá Thảo, Nguyễn Hảo, Cao Mỵ Nhân, Hồng Vũ Lan Nhi, Bích Huyền, Cát Ngọc, Trần Ngọc Vân, Vũ Đức Âu Vĩnh Hiền, Vương Trùng Dương, Nguyễn Ngọc Chấn, Nguyễn Thanh Huy, Trường Sa, Hoàng Sa, Mỹ Chương, Khiếu Long, Nhược Thu, Thúy Anh, Nguyên Vũ, Ông Như Ngọc, Từ Dung, Tường Giang, Lê Tất Điều, Lê Tuấn, Buùi Bảo Sơn, Lê Đình Hải, Phạm Quốc Bảo, Phạm Kim, Võ Ý, Phạm Gia Đại, Phạm Gia Cổn, Kiều Hạnh, Cát Biển, Nguyễn Lập, Lê Thị Hoài Niệm, Diễm Chi, Võ Tá Hân, Kim Châu, Kiều Mỹ Duyên, Ngọc Hoài Phương, Vũ Uyên Giang, Phan Bá Thụy Dương, Đỗ Bình Paris, Hà Phương Hoài, Vũ Đức Âu Vĩnh Hiền, Nguyễn Lý Sáng, Phan Tấn Ngưu, Nguyễn Phục Hưng, LS. Nguyễn Xuân Nghĩa, Lê Bình, Tôn Thất Hùng, Chinh Nguyên, Túy Vân MS, Nguyễn Thiện Lý, Vân Khanh SJ, Nguyễn Đăng Dũng, Michelle Mỹ Thanh NY, Hồ Lam Triều, Hồ Vĩnh Cửu, Phạm Long, Đoàn Ngọc Đa, Kim Loan, LS Nguyễn Hoàng Dũng, Vũ Thụỵ Trinh, Vương Đức Hậu, Phạm Anh Dũng, Phạm Trần Anh, Phạm Ngọc Mai và Bích Phương Hạ Đỏ.
Đồng Thành Kính Phân Ưu
-
Niềm Đau Của Cha
-
Bài Thơ Cho Cha
-
Ngút Bóng Hoàng Hôn
-
Lá rơi bên thềm
-
The Jimmy Show | Danh ca Bạch Yến
-
Chiều thu vàng

-
Trưa Hè Xanh Lá Me
-
Lệ Ướt Hoen Mi
-
Chỉ còn lại mùa đông
-
CHIỀU THU VÀNG
-
Phật Đản Sanh Cứu Khổ
Thơ: Lê Nguyễn Nga, nhạc: Cao Minh Hưng, ca sĩ: Tú Uyên

-
Lời cho buổi sáng – Hồng Tước
-
TÂY NINH QUÊ TÔI
VIỆT HẢI
Tây Ninh là quê hương tôi, vì tôi ra đời tại đó, dù không sống tại đó lâu, nhưng những năm tháng về nơi này nghỉ hè cũng đủ cho tôi cái tình thân ái của những năm tháng thiếu thời. Gần 3 thập niên xa quê hương ngoài ý muốn, tâm tư tôi vẫn không nguôi ngoai nhìn về cố quốc trong nhung nhớ, mặc dù quê hương vẫn còn chìm đắm trong sự tụt hậu so với các lân lang. Người dân chịu nhiều thiệt thòi nhất trong lịch sử quê hương. Để nhẹ nhàng cho bài viết, tôi không đi sâu về sự tụt hậu này, mà lý do ly hương của đa số người Việt tại hải ngoại đã nói lên đủ rồi. Do đó, khi tìm hiểu về vùng đất nào đó, người ta thường bàn về các yếu tố như lịch sử, địa dư, phong cảnh, di tích và thức ăn hay thổ sản tiêu biểu. Trong ý niệm như vậy cho bài viết ngắn này, tôi xin phác họa những nét đại cương về Tây Ninh hay về quê hương tôi như trong phần sau.

ĐỊA DƯ:
Về địa lý, Tây Ninh cách Sài Gòn 99km về hướng bắc, chu vi dài 214km. Phía bắc Tây Ninh tiếp giáp với tỉnh Kompong Cham của Cao Miên, phía nam giáp tỉnh Hậu Nghĩa, phía đông giáp tỉnh Bình Dương và phía tây giáp 2 tỉnh Prey Veng và Svay Rieng của Cao Miên. Do đó, khi nhìn vào bản đồ địa lý thì Tây Ninh có biên giới chia chung với xứ láng giềng Cao Miên khá nhiều. Về diện tích thì Tây Ninh choáng khoảng 3850km vuông. Địa thế Tây Ninh quan trọng là vì nằm ngay trên trục giao thông nối liền Sài Gòn sang Miên. Tây Ninh nằm trên địa thế khá cao là 15 mét trên độ cao của mặt biển. Về khí hậu thì Tây Ninh rất nóng, ẩm ướt vào mùa nóng bức, mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 11.
LỊCH SỬ:
Điểm qua về lịch sử Tây Ninh là vùng đất của Thủy Chân Lạp, có tên là Romdum Ray, tức Chuồng Voi (Pare aux éléphants) vì nơi đây chỉ có rừng rậm với muôn thú dữ mà cọp, voi, beo, rắn.. cư ngụ. Những người thổ dân ở đây sống rất thiếu thốn, cơ cực cho đến khi người Việt di cư đến định cư khai khẩn đất đai từ Hốc Môn lên Trảng Bàng, rồi qua Gò Dầu lên tận núi Bà Đen. Vì người Việt đến định cư mang theo ngôn ngữ, phong tục, tập quán hay văn hóa khác với người Miên, nên khi người Việt tràn đến đâu thì người Miên tự động lui về hướng tây tức vào sâu sang biên giới nước họ. Khi đó
đất Tây Ninh được Triều Đình Huế sáp nhập vào nền hành chánh của tỉnh Gia Định (tức Phiên An trấn). Khi Chúa Nguyễn bị quân Tây Sơn đánh đuổi bỏ chạy vào Nam, ông chạy lên Tây Ninh ẩn náu, tìm đường sang Miên, rồi bắt liên lạc cầu viện quân Xiêm trợ giúp đánh lại Nhà Tây Sơn. Tuy vậy, Nhà Tây Sơn đánh bại quân Xiêm. Năm 1789, Chúa Nguyễn nhờ đến viện binh là quân Pháp sang giúp. Năm 1802, Chúa Nguyễn Phúc Ánh dẹp xong Nhà Tây Sơn và lên ngôi lấy vương hiệu là Gia Long, quốc hiệu là Đại Nam. Đến thời kỳ Vua Thiệu Trị và Tự Đức, quan Thủy Chân Lạp hay Cao Miên đem quan sang đánh phá muốn chiếm lại đất đai, Tây Ninh là lãnh thổ tiếp giáp hai bên giằng co. Nhưng cuối cùng quân Miên yếu thế thua cuộc bỏ mộng lấy lại đất đai. Trong những trận thư hùng với quân Miên, có những anh hùng Việt Nam đền nợ nước, trong đó có quan tri phủ Huỳnh Công Giản mà miếu thờ ông là một trong những chốn di tích ghi công tiền nhân tại Tây Ninh. Về lãnh thổ hành chánh thì tỉnh Gia Định thời bấy giờ rất rộng lớn, nó bao trùm các vùng đất Tây Ninh, Tân Bình, Chợ Lớn, Tân An và Gò Công vào Sài Gòn. Sau này dưới thời Pháp thuộc để dễ kiểm soát, nền hành chánh mới qui định lại lãnh thổ mà vùng Trảng Bàng được làm ranh giới phân chia hai tỉnh Tây An và Tây Ninh. Riêng tỉnh Tây Ninh gồm hai vùng đất chính là Tây Ninh và Gò Dầu. Điểm đặc biệt của thuở xa xưa đó là đất Tây Ninh có vô số cây bàng lác, là loại cây thổ sản dùng làm bao xách hay làm đệm. Còn Gò Dầu là vùng đất cao có vô số cây dầu mà người dân đốt đèn. Gò Dầu lại chia làm hai vùng là Gò Dầu Hạ nơi có cư dân qui tụ sầm uất và Gò Dầu Thượng giáp ranh biên giới Miên. Dưới thời chính phủ VNCH cải danh Gò Dầu thành quận Hiếu Thiện vì nó tượng trưng cho dân tình vốn trung hiếu hiền hòa.
DANH LAM THẮNG CẢNH:
Nói về di tích hay danh lam thắng cảnh, đến Tây Ninh người sẽ đi thăm Thánh Thất Cao Đài, một Tòa Thánh thật nguy nga, tráng lệ, là nơi mà đạo Cao Đài được phát sinh rất linh thiêng tại thánh địa này. Kế nữa là rất nhiều địa danh, những cổ miếu, những cổ tự như Linh Sơn Cổ Tự với núi Bà Đen, Chùa Ông Gia Ninh, Giếng Mạch Thiên Nhiên, Cổ Tháp Prey Prasath di tích của người Miên, Lăng Ông Huỳnh Công Nghệ, Miếu Ông Gốc, Dinh Ông Gò Dầu Thượng, Miếu Ông Cả Trước, Miếu Thờ Ông Huỳnh Công Giản, Miếu Thờ Ông Huỳnh Công Thắng, Phước Lâm Cổ Tự, Thiền Lâm Cổ Tự, Cẩm Phong Tự, Hiệp Long Cổ Tự, Cổ Lâm Tự (Thanh Điền), Từ Lâm Tự (Gò Kén), Chùa Ông Phước Kiến, Đình Thái Bình, Đình Hiệp Ninh, Đình Thạnh Đức, Đình Gia Lộc.. Do đó Tây Ninh là một vùng đất linh thiêng, có nền văn hóa lâu đời hổn hợp giữa người Miên và Việt.
THỨC ĂN:
Đến Tây Ninh, người ta không thể quên những tô bánh canh, những dĩa thịt heo luộc cuốn bánh tráng, rồi món bì ram, cháo lòng hay cháo bồi là những đặc sản “rất Tây Ninh”.
1) Cháo Lòng:
Cháo lòng Tây Ninh gồm đủ lục phủ ngũ tạng của loài heo như dồi trường, lá mía, tim, cật, huyết và gan. Gạo được rang cho thơm xong ta nấu gạo cho nhuyễn nhừ, cho các thứ lòng vào nấu chung cho chất ngọt do cốt trong các món lòng heo tiết ra. Công phu nhất là món dồi nướng sả. Ruột già của heo mua về lật ngược bề trong bằng chiếc đũa, xong chà xát bề trong ruột với muối cho thật sạch trong dung dịch dấm hoặc rượu đế để khử mùi hôi. Xong phơi ruột cho ráo. Khi dồn nhân làm dồi, ta lật lại chiều của ruột nguyên thủy. Nhân là thịt heo bằm nhuyễn trộn chung với tỏi sả ớt bằm, cho tiêu sọ hột vào nêm muối cho vừa ăn (tùy khẩu vị, người viết ăn khá lạt). Nhân được nhồi vào ruột mà một đầu được thắt bằng sợi chỉ. Đầu kia được cột khi dồi được căng đều. Xong ta nướng dồi bằng lửa than hay lò điện. Món đồi này ăn với cháo hay lai rai ba sợi với bia hay cognac pha Perrier cũng bắt mồi không kém.
2) Cháo bồi:
Cháo bồi là gì? Nó chính là món cháo bột báng mà phần thịt lại giống với món bánh canh. Do vậy, nhiều hàng bánh canh bán song song với cháo bồi bột báng. Cháo được rang thơm xong nấu thành cháo chín nhừ với bột báng. Điểm đặc biệt của cháo bồi khác cháo thường ở món bột báng. Bột báng khi nóng làm cho cháo sền sệt với độ lỏng trơn tru dễ nuốt. Thịt heo nạc phần giò heo khi ta cắt khoanh ra có da, thịt và gân. Điểm thêm hành ngò, tiêu và nước mắm thì đúng điệu cháo bồi.
3) Bánh canh:
Nói tới bánh canh thì bột bánh canh có hai loại là loại bột gạo trắng đục và loại bột năng trắng trong. Theo ký ức cũ của tôi thì hình như người Tây Ninh chỉ dùng loại bột gạo. Nước lèo cho món bánh canh nấu tương tự như món hủ tiếu hay mì nước, tức chúng ta nấu nước dùng bằng xương heo. Thịt cho món bánh canh thì tận dụng tối đa 4 cái giò của con heo, nghĩa là chúng ta dùng giò phần thịt và phần bàn chân heo có cả móng. Tôi nhớ bà nội tôi dạy tôi ăn món này đầu đời là lấy nước mắm ngon (có nước mắm nhỉ thì càng tuyệt vời tâm tư) cho ớt chín đỏ cắt khoanh vào, nặn chanh cho vị cay, chua và mặn hòa lẫn nhau cho lâm li vị giác. Món này được tìm thấy nhiều nơi từ Trảng Bàng về tới Tây Ninh.
4) Thịt và lòng heo cuốn bánh tráng:
Vì các gian hàng hay các quầy bán cháo lòng và bánh canh dùng các sản phẩm heo, nên các món khác được tạo ra là món giò heo, thịt heo hay lòng heo luộc cuốn bánh tráng chấm nước mắm pha thật ngon. Món này cần có rau sống đi kèm. Tây Ninh là miền đất trù phú do thiên nhiên ưu đãi nên Tây Ninh có đủ loại rau từ rau sống đến các loại rau đọt chiếu, hay những lá xanh non, có vị chua rất bắt với món ăn cuốn bánh tráng như bì cuốn, nem cuốn, cá hấp hay cá nước cuốn bánh tráng đến món thịt hay lòng heo cuốn bánh tráng.
5) Nước mắm chấm:
Theo công thức mẹ tôi lưu truyền trước ngày tôi lên xe hoa về nhà vợ thì nước mắm được pha theo tiêu chuẩn như sau:-2/3 chén nước mắm loại ngon hoặc loại khá (loại dở có nồng độ mặn hơn, độ đạm ít hơn, cần pha chế gia giảm theo kinh nghiệm).
-1/2 chén dấm trắng (có thể thay bằng chanh)
-1/3 chén đường cát trắng.
-2 chén nước lọc (nếu ăn lạt dùng 3 chén)
-Ớt, tỏi bằm tùy khẩu vị mà nêm vào.
Theo kinh nghiệm khẩu vị, mỗi người tự biến chế theo cung cách riêng.
6) Món bì ram:
Tây Ninh làm món bì ram có phần hơi khác với các tỉnh khác vì cách làm thịt cho món bì theo cung cách khác. Đa số các tỉnh luộc thịt heo xong rồi thái sợi. Kiểu Tây Ninh là ram hay chiên thịt heo cho tỏi vào dầu phi thơm, khi thịt chín vàng óng ả, vớt ra dùng chầy hay bề sống của dao phay (phần lưng không nhọn) dần cho mềm và tưa ra. Xong ta trộn thính và bì tươi vào thịt tưa nêu trên. Bì thịt này dùng chung cho cơm tấm, bì bún hay bì cuốn.
VỀ VĂN HỌC:
Những sinh hoạt thi văn đàn đã phát sinh rất thịnh hành tại Tây Ninh mang vào lịch sử của tỉnh này bao nhân tài văn thơ. Dù hoạt động của họ về thi văn khá nổi bật trong địa bàn miền Nam. Đầu thế kỷ 19, khi nền văn học chữ quốc ngữ được phát triển thì nhóm nhà thơ tiền bối Tây Ninh ra đời năm 1915, họ họp nhau lại làm thơ, họa thơ và ngâm thơ. Những nhân vật tiêu biểu là cụ Đốc Phủ Tô Ngọc Đường, cụ Hương Cả Huỳnh Văn Tâm, cụ Hương Lễ Võ Văn Sâm, gọi tắt là Võ Sâm, là những gương mặt lãnh đạo thi đàn. Cụ Võ Sâm trở thành nhân sĩ đại biểu cho Tây Ninh, cụ cũng là soạn giả biên khảo quyển “Thi Phú Văn Từ” được giới văn học thời bấy giờ trọng nể. Nối tiếp nhóm Thi Đàn của cụ Võ Sâm và Văn Đàn Quốc Biểu của cụ Nguyễn Văn Hiến. Nhóm Quốc Biểu sinh hoạt văn học họp nhau định kỳ mỗi tuần trao đổi văn thơ. Họ họp nhau tại Gò Chẹt tại Tây Ninh. Nhóm này quy tụ khá nhiều thi văn hữu như quý ông: Thanh Vân, Nguyễn Toại Chí, Thanh Phong, Nguyễn Văn Trí, Lâm Tuyền, Võ Trung Nghĩa, Võ Văn Tấn, Sầm Sơn, Nguyễn Văn Vàng, Du Tử, Mai Huê, Lê Văn Thành, Nhà Quê, Dương Văn Kim, Nhất Thiện…
Một trong những sinh hoạt nổi bật là nhóm của quý cụ tiền bối Võ Sâm và Tô Ngọc Đường xướng họa cùng nữ sĩ Sương Nguyệt Anh của tỉnh Bến Tre. Bà là con gái của cụ Đồ Nguyễn Đình Chiểu. Nhân dịp xuân tân niên Tân Sửu 1901, làng thơ Tây Ninh tổ chức hội thơ tại Điện Núi Bà hay Linh Sơn Thánh Mẫu, nơi thắng cảnh thiên nhiên rất hùng vĩ, uy nghi, trước những hàng mai trắng đang trổ hoa mừng xuân, nữ sĩ Thụy Khuê Sương Nguyệt Anh cảm tác ba bài thơ mà tôi xin trích hai bài tiêu biểu là “Thưởng Bạch Mai Cảm Đề” và “Linh Sơn Nhất Thụ Mai” để tặng làng thơ Tây Ninh để tạ lòng lời mời của các thi nhân nặng tình thi phú Tây Ninh và Bến Tre như sau:
Non linh đất phước trổ hoa nhân
Riêng chiếm vườn hồng một cảnh xuân
Tuyết được nhành tiên in sắc trắng
Sương pha bóng nguyệt ánh màu ngân
Mây lành gió lạnh nương hơi chánh
Vóc ngọc mình băng hắt khói trần
Sắc nước hương trời nên cảm mến
Non linh đất phước trổ hoa thần
(Thưởng Bạch Mai Cảm Đề)
Vài bài thơ Đường bằng Hán tự khi xuân về tại Linh Sơn mà nữ sĩ Thụy Khuê cảm tác:
Quỳnh tư ngọc cốt bản thiên chân
Tịnh độ cô liêu viên tục trần
Noãn nhập ám hương xuân dật dừ
Hàn xung sơ ảnh nguyệt tà thần
Tuyết trung tự khước lưu phong vận
Phong ngoại ưng liên đạp tuyết nhân
Thừa hứng mạc hiểm sơn thủy viễn
Đồng lai dự tử phú dương xuân
(Linh Sơn Nhất Thụ Mai)
Bài thơ trên được thi sĩ Hi Đạm của Tây Ninh chuyển ngữ sang nghĩa Việt:
Ngọc quỳnh cốt cách trời ban
Đất tịnh trơ vơ lánh thế gian
Ấm áp hương đầm xuân buổi sớm
Lạnh lùng bóng nhs5t nguyệt đêm tàn
Nghĩ thân ánh tuyết hơn sương đượm
Thương kẻ hài sương gót tuyết chan
Mến cảnh nước non xa chớ ngại
Cùng lên ngâm vịnh tứ xuân tràn.
Tóm lại Tây Ninh cũng như bao tỉnh khác có những cái chung và riêng trong lịch sử cấu tạo thành lãnh thổ Việt Nam, Bao thế hệ đi trước đổ mồ hôi, đổ xương máu khai phá đất đai thành vùng đất trù phú từ một vùng đất chỉ có rừng rậm. Viết những lời này ra đây tôi muốn tri ân tình quê hương đậm đà đã cho tôi chào đời và đầy ắp kỷ niệm quê hương khi tắm nước sông Vàm Cỏ Đông, những kỷ niệm chèo ghe chòng chành trên sông với các bạn địa phương, những kỷ niệm khó quên của miệt đồng quê tại nơi mà tôi gọi là quê hương, nó xao xuyến, ngọt ngào như những dòng nước mưa rào đổ xối xả của những ngày tắm mưa vô tư lự trên những con đường đất đỏ lầy lội, để kỷ niệm hiện về quyện lấy tâm thức tôi cả cuộc đời này, nó sẽ mãi như lời của bài hát mà nhạc sĩ mà nhạc sĩ Quách Nam Dung từ bên vùng nam cực của xứ Úc Đại Lợi đã viết tặng cho quê tôi với bao ân tình non sông gấm vóc trong lời nhạc sau đây:
”… Linh Sơn cheo leo, núi thiêng chốn xưa, tiếng kinh vắng xa Tây Ninh thân yêu, giấc mơ thiết tha, sống trong thái hòa. Ai qua nơi đây, nhớ Thánh Mẫu xưa, hiển linh..”.
(”Tây Ninh Quê Tôi”, Quách Nam Dung)
Sau cùng, tôi muốn mượn những câu thơ tiêu biểu của thi sĩ Bửu Đà diễn tả qua bài “Tây Ninh Cảm
Tác” là:
Tây Ninh là tỉnh hiền lương
Bên đời, bên đạo tình thương đậm đà
Trời thương đất lợi người hòa
Tinh thần hướng thiện trên đà nghĩa nhơn.
Với bao nỗi nhớ về quê xưa, hôm nay tôi ngồi đây bằng dòng viết này cách quê tôi 22 ngàn dặm hay nửa quả nữa địa cầu, tôi chạnh lòng cảm tác lại quê tôi qua bài thơ “Nhớ về quê tôi”:
Vàm Cỏ Đông nước chảy hiền hòa
Đồng lúa vàng gợi nhớ tình ta
Con diều căng gió khung trời xưa
Quê hương bao phủ ánh chiều tà
Chim trời xoải cánh về chốn cũ
Núi Bà hùng vĩ áng mây xa
Hỏi ai vương vấn mộng bồi hồi?
Đếm nhớ thương ơi sao đậm đà!
Việt Hải
Tây Ninh, quê tôi đó, nơi mà người dân làm lụng cần cù lại mang đặc tính hiền hòa để tôi mãi mãi nhung nhớ về Gò Dầu, về Tây Ninh và vui sướng được nhìn nhận như một người con của vùng đất quê tôi. Mỗi con người được sinh ra ở miền nào đó, dù phì nhiêu hay nghèo khổ, dù được thiên nhiên đãi ngộ hay không thì nó vẫn là quê hương. Nếu Việt Nam của tôi là một đất nước thiêng liêng luân lưu trong dòng huyết quản, đẹp đẽ về địa lý và văn hóa, thì Tây Ninh của tôi cũng trong sáng trong hai yếu tố đặc trưng đó: Chỉ vì Việt Nam và Tây Ninh đều là quê hương tôi, và tôi đã gắn bó bằng từng thớ thịt, bằng khối óc, bằng con tim hay bằng với cả hai yếu tố đặc trưng đã nêu từ tiềm thức xa xưa của thuở thiếu thời và của hoài niệm đã qua sẽ mãi mãi ngự trị trong tâm hồn tôi, cho nỗi niềm ấp ủ mang theo trong lòng người lưu lạc của quê hương đã thật sự xa xôi cách trở vì địa lý, để Tây Ninh quê tôi vĩnh viễn trong nỗi nhớ nhung hay trong niềm nhớ thương vô biên.
VIỆT HẢI
(Trích ĐS TÂY NINH QUÊ TÔI)
-
Cô Bắc kỳ Tây Ninh
-
Khúc thu ca
Thơ Lê Nguyễn Nga, Nhạc Hồng Tước
-
PHỎNG VẤN NHẠC SĨ CHÂU ĐÌNH AN VÀ CA KHÚC SÁNG TÁC TRONG MÙA ĐẠI DỊCH, TRI ÂN SỰ HY SINH CỐNG HIẾN CỦA NHỮNG NGƯỜI PHỤC VỤ Ở TUYẾN ĐẦU – HẠ VÂN
Hạ Vân: Kính thưa quý vị thính giả, quý vị vừa thưởng thức nhạc phẩm mới nhất được phát hành bởi Trung Tâm Asia, đó là nhạc phẩm Triệu Lời Tri Ân – một sáng tác của nhạc sĩ Châu Đình An, qua giọng hát của Melanie Nga My.
Thưa quý vị, như Hạ Vân đã thông báo đến quý vị, Hạ Vân sẽ có phần phỏng vấn với nhạc sĩ Châu Đình An. Và hiện diện ở đường dây bên kia là nhạc sĩ Châu Đình An. Kính mời nhạc sĩ gửi lời chào đến quý thính giả của đài.
Châu Đình An: Trước hết xin được chào chị Hạ Vân, và hai nữa là chào quý thính giả của Radio miền Bắc Cali.
Hạ Vân: Kính chào nhạc sĩ. Thưa nhạc sĩ, Hạ Vân được biết là Trung Tâm Asia Entertainment phổ biến nhạc phẩm này qua YouTube và cũng được rất nhiều lượt quý vị gọi vào để tham gia thưởng thức nhạc phẩm này. Còn những nhạc sĩ hoặc những trung tâm khác tại Hoa Kỳ và Việt Nam cũng cùng đồng hành với nhạc sĩ Châu Đình An. Thưa nhạc sĩ, cơ duyên nào đưa tới để nhạc sĩ sáng tác bài “Triệu Lời Tri Ân” này?
Châu Đình An: Trước khi trả lời vào chi tiết, tôi xin được trả lời câu hỏi mà chị nói là ca khúc của mình được Trung Tâm Asia phổ biến qua YouTube, thì như chúng ta cũng biết YouTube là một dạng như TV Channel rất là phổ thông ứng dụng nhất hiện nay. Và bất cứ một người nghệ sĩ nào cũng rất là vui khi được một trung tâm uy tín như Trung Tâm Asia phổ biến tác phẩm của mình đi khắp nơi, để có cơ hội được nhiều người biết đến sáng tác của mình. Tôi rất cảm ơn Trung Tâm Asia đã chuyển tải những ca khúc của chúng tôi đến với những người nghe nhạc, đặc biệt là cộng đồng Việt Nam trong thời buổi đại dịch Coronavirus hiện nay. Còn việc các nhạc sĩ trung tâm khác cùng đồng hành thì tôi thấy rất đáng hoan nghênh và khích lệ, vì đó là những người nghệ sĩ lúc nào cũng thể hiện thái độ sống với thời cuộc đối với cộng đồng chúng ta, nhất là trong thời gian khốn khó của trận đại dịch này.
Hạ Vân: Vâng, cái cảm giác khi thực hiện nhạc phẩm này thì nhạc sĩ Châu Đình An có thể thấy một điều gì, nghe một bản tin gì, hay như thế nào để mà sáng tác một nhạc phẩm nghe quá cảm động thưa nhạc sĩ?
Châu Đình An: Vâng, cảm ơn chị. Người nghệ sĩ cũng giống như một cái máy ảnh, khi thấy được một cái gì đó thì mình phải chụp lại, ghi lại. Trong cảm xúc thì có lúc tôi theo dõi thời sự thì thấy hình ảnh trên Tivi chiếu một người mẹ, khi cô làm việc ở bệnh viện xong về thì đứng ở ngoài hiên nhà, qua cửa kính để chỉ nhìn đứa con thôi. Hoặc một vị bác sĩ về thăm con thì chỉ đưa tay qua kính cửa sổ để chạm vào bàn tay con bên trong, rồi sau đó họ quay lại nhiệm sở của mình. Chính những điều đó làm cho tôi cảm thấy rằng trong cuộc sống mối tương quan giữa con người, có những người họ hy sinh chấp nhận. Hơn ai hết cho người y sĩ với lời thề thì họ cũng phải dâng hiến cuộc sống của họ khi có sự hiểm nguy. Đó là nói về phần nghề nghiệp, nhưng trên hết là trái tim đồng loại, và trong hoàn cảnh như thế đã gây cho tôi một sự xúc động mãnh liệt, và tôi cũng cầm bút ghi lại những cảm xúc của mình và chỉ biết thốt lên những điều cảm ơn và tri ân vì đây là dịp để chúng ta thể hiện tình cảm của chúng ta đối với những người đã sẵn sàng hy sinh thì giờ, tài năng và mạng sống của mình trong hoàn cảnh khốn khó như thế này. Đó là lý do tôi viết lên ca khúc “Triệu Lời Tri Ân”.
Hạ Vân: Khi nhạc phẩm này được phổ biến ra ngoài như vậy thì được sự hưởng ứng rất nhiều của những người nghe nhạc phẩm này. Trên 300 lượt shares, yêu mến… Bên cạnh đó cũng có nhiều đài truyền hình, đài phát thanh, những tờ báo, Radio, kênh YouTube chẳng hạn, thì có thêm sự tiếp tay nào với nhạc sĩ Châu Đình An không?
Châu Đình An: Thưa chị và thưa quý vị khán thính giả, nhân đây tôi xin được cám ơn Người Việt Tây Bắc giúp thực hiện phổ biến bài hát Triệu Lời Tri Ân, và họ cũng đã đưa cho chúng tôi bản nháp của cô ca sĩ Melanie Nga My khi cô hát thử. Khi chúng tôi nhận được như vậy thì cũng làm như thế nào cho Trung Tâm Asia nhanh chóng đóng góp… Chúng tôi mong muốn dùng bài hát này để đưa đến khán thính giả và cộng đồng trong tình huống đại dịch hiện nay. Sự đóng góp của ca sĩ Nga My thì tôi thấy là ngay bản thân tôi là người viết ca khúc này nhưng tôi cũng phải kềm lại một đôi lần chứ không thì rơi lệ, vì cô hát với một sự chân thành và cảm xúc, hơn nữa mình biết cô cũng là một người y sĩ và đang ở tuyến đầu để giúp đỡ người khác, và đối phó với những nguy hiểm mà cô đã sống qua và thời gian cô đồng hành với những người đau bệnh như vậy để có một cái cảm xúc hát lên ca khúc này. Có thể nói là với sự khích lệ và yểm trợ của nhà báo Phạm Kim cũng như tiếng hát của ca sĩ Melanie Nga My trong ca khúc “Triệu Lời Tri Ân” thì làm cho tôi cảm thấy rằng như là một cơ duyên để tự dưng mọi người chung góp một bàn tay với nhau tạo nên một ca khúc để gửi đến tất cả quý vị khán giả và trong cộng đồng VN của chúng ta. Bên cạnh đó thì ca khúc này không những tại Hoa Kỳ mà khắp nơi trên thế giới, ngay cả tại Việt Nam của chúng ta có những trang website, ví dụ như trang của Hội Nữ Tu Mến Thánh Giá ở Gò Vấp họ cũng đã lấy video này để bỏ lên trang đầu tiên của nhà dòng để phổ biến. Họ nghĩ rằng ca khúc có một điều gì đó mang lại sự an ủi, xoa dịu nhất là trong hoàn cảnh khốn khó này. Thưa chị Hạ Vân và quý vị khán giả, điều đó cũng chính là điều làm cho tôi mang nhiều cảm xúc và cho rằng đây là một cơ duyên, khi mà chúng ta không tìm đến nhau thì tự dưng có cơ hội đến với nhau vào tạo lên, cũng như hôm nay được MC Hạ Vân mời đến nói chuyện trên làn sóng của Radio Việt Nam Bắc Cali, tôi thấy là mình không dự định trước cơ hội được như vậy.
Hạ Vân: Vâng, phải nói là một mối duyên với nhạc sĩ, như nhạc sĩ Châu Đình An rất nổi tiếng với bài nhạc mà Hạ Vân phải nói đó là những bài nhạc rất là tha thiết, ví dụ như bài “Đêm Chôn Dầu Vượt Biển” Trong số gần 200 ca khúc vẫn liên tục sáng tác… và còn cống hiến nhiều cho các Trung Tâm, làm MC cho Trung Tâm Asia nữa phải không thưa nhạc sĩ? Và qua sự phối hợp của Trung Tâm Asia cùng tiếng hát của Melanie Nga My thì phải nói là một sự kết hợp rất tuyệt vời. Tiếng hát của Melanie Nga My trong nhạc phẩm này như là cái duyên, là bài hát này là của cô. Qua giọng hát của cô đã làm bao nhiêu con tim rung động khi mà mọi người thưởng thức nhạc phẩm này phải không nhạc sĩ Châu Đình An?
Châu Đình An: Dạ vâng, tôi cũng đồng ý với nhận xét của chị Hạ Vân là như vậy. Tôi nghĩ rằng với tiếng hát chân phương mộc mạc và lúc ấy như mình vừa bảo như là “người trong cuộc, người thật việc thật”. Khi cô hát như là kể chuyện, ca khúc này như là một sự kể lể về một câu chuyện trong âm nhạc, cô là người nói hộ cho người sáng tác và khi cô kể một cách chân thành thì nó giống như khi chúng ta ăn cao lương mỹ vị nhiều quá, đến một lúc nào đó ăn cơm với dưa cà muối thì chúng ta cảm thấy rất là ngon. Ca khúc này cũng chân phương mộc mạc như thế, chỉ một tiếng hát và một cây ghi ta. Thì với một người sáng tác như chúng tôi thì tôi nghĩ rằng tiếng hát của Melanie NgaMy như là một real voice thật sự mà không cần sử dụng đến âm thanh effect hay là những phối khí hòa âm, mà chỉ cần một cây ghi ta mộc mạc với tiếng hát chân phương đã gởi gắm đến chúng ta nhiều cảm xúc như chị vừa cho nhận xét đó là như vậy.
Hạ Vân: Vâng, cảm ơn nhạc sĩ. Được biết là nhạc sĩ còn một bài nhạc với tinh thần tương tự như thế này nữa phải không nhạc sĩ Châu Đình An?
Châu Đình An: Dạ vâng, trước khi bài “Triệu Lời Tri Ân” đưa ra thì tôi có viết bài “Thế Giới Một Niềm Đau” đó là bài nhạc đầu tiên trong chương trình tôi làm việc với trận đại dịch này, khi Thế Giới Một Niềm Đau đưa ra cũng được đón nhận rất là nhiều. Sau đó thì tôi làm tiếp bài Triệu Lời Tri Ân. Nguyên nhân làm bài Triệu Lời Tri Ân thì như đã kể với chị lúc nãy rồi. Thế Giới Một Niềm Đau cũng là một ca khúc nói về lẽ sống của con người, bởi vì là một người sáng tác tôi có một nhận định rằng – rồi đây đại dịch cũng sẽ qua đi, cái còn lại là chúng ta học được gì trong biến cố đau thương này, đó là chúng ta thấy thân phận con người có hôm nay, ngày mai mất, là một cái gì bụi tro lắm, nói về khía cạnh tâm linh thì chúng ta cũng sẽ phải thay đổi các lãnh vực về trần gian ví dụ như về chính trị, văn hóa, xã hội đời sống … tất nhiên mọi người cũng sẽ nhìn lại như thế nào để mà không có xảy ra một hoàn cảnh khó khan tương tự như hôm nay. Tuy nhiên về đời sống tâm linh thì tôi thấy mọi người sẽ có một cái nhìn lại, và những điều này xảy ra cũng rất là tốt. Trong Thế Giới Một Niềm Đau thì nó như một thông điệp nhắn gửi “tình yêu là lẽ sống, nếu chúng ta nguyện cầu thì sẽ thấy sự nhiệm mầu và chúng ta xin để thoát ra khỏi niềm đau này”. Đó là một thông điệp gửi đến, dựa vào câu chuyện của Thế Giới Một Niềm Đau, giống như một người yêu nói với người yêu, một người chồng nói với người vợ, người vợ nói với người chồng, hoặc người bạn nói với người bạn “em ơi có nghe gì không” tả lên một cái hoang vắng tiêu điều chưa bao giờ thấy, và một cái điều rất lạ là tự dưng người lại tránh xa người, chính điều đó cũng là một thông điệp trong bài hát Thế Giới Một Niềm Đau. Được biết Trung Tâm Asia cũng sẽ phổ biến lên Asia Channel ca khúc này…
Hạ Vân: Vâng, như vậy cũng vì cái “dịch virus” này mà chúng ta phải tạm cách ly trong một thời gian như vậy thì chúng ta mới nghĩ lại những ngày mà chúng ta tự nhiên đi gần bên nhau, nắm tay nhau và có những cử chỉ âu yếm như vậy, nhưng bây giờ chúng ta lại tạm thời không thực hiện được những điều đó thì bây giờ nghĩ lại chúng ta mới thấy thật quý những gì mà chúng ta đã có được trong quá khứ và chúng ta cũng nguyện rằng một thời gian nào đó trong tương lai chúng ta lại có được những tình cảm đó trở về thì chắc rất là nồng nàn phải không nhạc sĩ Châu Đình An?
Châu Đình An: Dạ vâng, tôi cũng đồng ý với nhận xét của chị là như vậy, và có thể là qua cái này người ta sẽ gần nhau hơn.
Hạ Vân: Dạ đúng vậy. Thưa nhạc sĩ, để hỏi lại vấn đề một chút … trong tương lai nhạc sĩ có những dự định gì, có hợp tác với trung tâm nào để tiếp tục phát hành những bài nhạc rất ý nghĩa và rất hay cho nền âm nhạc Việt Nam tại hải ngoại này thưa nhạc sĩ?
Châu Đình An: Thưa chị Hạ Vân, thật sự thì tôi không có ý định gì cả, bởi vì nếu khi mình có ý định làm gì đó thì tự dưng nó không đến. Lâu nay chúng tôi cũng vẫn tiếp tục sáng tác. Khi có một cơ duyên nào đó thì mình viết lên được ca khúc. Còn có khi hai ba bốn năm mình không làm được gì cả. Còn các trung tâm thì vẫn có mối quan hệ với Trung Tâm Asia, như trước đây cũng đã làm MC cho hai cuốn của Trung Tâm là 80 và 81. Còn những tác phẩm như Đêm Chôn Dầu Vượt Biển, Cay Đắng Bờ Môi, hoặc 40 Năm Rồi Sao … thì cũng đã được Trung Tâm Thúy Nga dàn dựng trong thời gian vừa qua. Nói chung là những ca khúc của mình làm như là một điều gì đó mình thể hiện cuộc sống của mình đối với cuộc đời xảy ra chung quanh mình. Do đó tôi không có một kế hoạch làm việc với trung tâm hay cái gì cả, khi nào viết được một ca khúc mới thì mình đưa ra, nếu trung tâm họ thấy rằng ca khúc này có thể được quý vị khán giả đón nhận thì họ sẽ dùng phương tiện của họ để phổ biến. Hiện nay tôi cũng mới tập tành làm một trang Châu Đình An YouTube Channel, lẽ ra tôi phải làm từ lâu mà tôi không để ý, và hầu như cũng không biết nhiều về ứng dụng của YouTube như thế nào. Nhưng có người bạn họ cũng nói như thế thì tôi cũng mới làm vài tuần nay thôi và đã đưa mười mấy bài hát của mình lên đó. Hy vọng qua làn sóng Radio Bắc Cali, quý vị khán thính giả có thể đón nhận Châu Đình An YouTube Channel. Ở trên đó mình có thể dùng phương tiện của YouTube để đưa bài hát của mình lên, hoặc để tâm sự với khán giả một cách trực tiếp. Điều đó cũng là một sự khích lệ, thôi thúc mình và mình cảm thấy những trò chuyện của mình đang có người nghe. Giả như mình gõ một cánh cửa thì cũng có người nghe để người ta mở cánh cửa đó, tôi nghĩ đơn giản là như vậy đó.
Hạ Vân: Vâng, nhạc phẩm cũng trong tinh thần này là Thế Giới Một Niềm Đau, thì cũng với tiếng hát của nhạc sĩ Châu Đình An và với tiếng đàn ghi ta hay như thế nào ạ?
Châu Đình An: Đầu tiên thì tôi cũng hát với ghi ta rồi đưa lên trang Facebook của mình, nhưng khi đưa lên chỉ trong một thời gian ngắn thì tôi thấy đến 50-60 ngàn lượt xem và họ vào viết comment rất là nhiều. Sau đó thì trên YouTube tôi thấy khoảng mười mấy người họ lấy ca khúc này họ tự làm lấy, thì mình thấy rằng ca khúc này đã đánh động họ và ngay cả những người ca sĩ bên Việt Nam họ lấy về họ hát và hát rất hay, vì họ là ca sĩ chuyên nghiệp có thể họ hát hay hơn mình. Riêng mình thì bản mộc đầu tiên mình hát với ghi ta cũng như một vài lời tâm sự mở đầu thì cũng được khán giả đón nhận rất nhiều. Cũng chính vì thế mà bây giờ tôi với ca sĩ Melanie NgaMy đang sửa soạn đưa ra bài Thế Giới Một Niềm Đau với hai tiếng hát nhạc sĩ Châu Đình An và ca sĩ Melanie Nga My, ở hai nơi khác nhau để cùng hát một ca khúc này. Sẽ làm như vậy và hy vọng là Trung Tâm Asia cũng sẽ dùng phương tiện của họ để phổ biến bài hát Thế Giới Một Niềm Đau với tiếng hát Châu Đình An và Nga My ở hai tiểu bang khác nhau.
Hạ Vân: Hạ Vân kính lời cảm ơn đến nhạc sĩ Châu Đình An đã cho phần phỏng vấn ngày hôm nay rất xúc tích và cảm động để chúng ta nói về những cảm nghĩ, những sự đóng góp của chúng ta trong mùa đại dịch này bằng lời nhạc. Đó là những gì đẹp nhất mà chúng ta có thể thực hiện được để chia sẻ với nhau những niềm đau cũng như là những niềm hy vọng, những nỗi vui mừng khi mà có những bệnh nhân đã vượt qua được căn bệnh này. Kính gửi lời cảm ơn đến nhạc sĩ và kính chúc nhạc sĩ luôn luôn được nhiều sức khỏe và luôn có thêm mỗi ngày được những cảm hứng để có thể sáng tác thêm nhiều bài nhạc thật hay cho nền âm nhạc hải ngoại này. Mong rằng điều đó chúng ta sẽ được thực hiện và sẽ được phổ biến rất nhiệt thành của những quý vị yêu nhạc cũng như những trung tâm lớn. Sau khi chấm dứt phần phỏng vấn ở đây thì Hạ Vân cũng gởi đến quý thính giả nhạc phẩm Thế Giới Một Niềm Đau cũng do chính nhạc sĩ Châu Đình An trình bày qua tiếng đàn ghi ta của nhạc sĩ. Cảm ơn nhạc sĩ và kính chúc nhạc sĩ một đêm an lành.
Châu Đình An: Vâng, nhân đây tôi cũng xin cảm ơn quý vị khán thính giả cũng như chị Hạ Vân đã cho tôi có cơ hội nói chuyện trên Radio Việt Nam Bắc Cali, và quý vị cũng đang nghe làn sóng này. Tôi có một điều trước khi chúng ta chấm dứt buổi trò chuyện hôm nay, và tôi cũng cảm thấy một niềm vui, đó là không chỉ riêng tôi sáng tác những ca khúc vừa kể mà còn những anh em nhạc sĩ khác, các trung tâm khác họ cũng có những chương trình ca nhạc cống hiến rất đáng kể và đã được phát động một cách rất đẹp. Điều này cũng thể hiện được là người nghệ sĩ khi đứng trước một thời cuộc chúng ta có một thái độ sống, chúng ta thể hiện một cuộc sống đó là chúng ta vui với niềm vui niềm vui của xã hội cộng đồng và chúng ta cũng buồn với những nỗi buồn của xã hội và cộng đồng. Đó chính là điều mà tôi cảm thấy rằng qua đại dịch này trong cái rủi có cái may, cánh cửa này đóng có cánh cửa khác sẽ mở ra. Một cái thất vọng sẽ có cái hy vọng, chúng ta không thể nào tuyệt vọng được. Chính đó là điều mang lại cho chúng ta một niềm tin, và khi có niềm tin như thế thì cuộc sống của chúng ta sẽ có nhiều ý nghĩa hơn. Đó là điều tôi cũng muốn chia sẻ cảm nghĩ của mình và cảm ơn quý khán thính giả đã lắng nghe chương trình hôm nay, cảm ơn chị Hạ Vân và mong sẽ có cơ hội trò chuyện trong một dịp khác.
Hạ Vân: Dạ vâng, cảm ơn nhạc sĩ Châu Đình An.
-
Xin – Celine Thiên Ân
-
Theo giấc mộng dài
-
Về thăm lại Sài Gòn xưa
